Yay mövsümünü sevməyən, günəşli havaların bitməsini istəyən olmaz, elə deyilmi? Amma günəş bəzilərinin gündüzünü qaranlığa çevirə bilir.
Söhbət albinos insanlardan gedir. Albinosların bəziləri düşünürlər ki, tanrı onları bu cür yaratmaqla yalnızca bir piqmenti (melanin) deyil, bütün azadlıqlarını alıb.
Albinizm haqqında danışmaq maraqlı və əhəmiyyətli bir mövzudur. Albinoslar doğuşdan olan genetik bir xüsusiyyətlə yaşayarlar. Albinizmin ən əsas səbəbi bədəndə melanin piqmentinin ya ümumiyyətlə olmaması, ya da çox az olmasıdır.
Cəmiyyətdə isə albinizmli insanlara qarşı bəzi stereotiplər və yanlış anlama vəziyyətləri mövcud ola bilər. Bəzi yerlərdə albinoslar hələ də nadir və ekzotik olaraq görülürlər, bu da onlara qarşı bəzi sosial çətinliklər yaradır.
Belə insanlardan biri də Şabran rayonunda anadan olan 15 yaşlı Ceylan Şükürovadır.
Bakuplus.az-a açıqlama verən Ceylan Şükürova deyir ki, albinosluğun ona kimdən keçdiyini bilmir:
“Albinosluq irsidir, gendən gələn bir hadisədir. Mənə kimdən keçdiyini bilmirəm. Ulu nənələrdə və ya ulu babalardan ola bilər. Albinosluq dəridə piqment azlığından əmələ gəlir. Belə insanların gözlərində melanin çatışmazlığı var və onların gözləri titrəyir. Titrəmənin səbəbi nistaqmus xəstəliyindəndir. Albinosların saçı ağ və ya sarı ola bilər. Albinos olmaq mənə həyatda sadəcə göz zəifliyi və dəriyə qulluqdan başqa heç bir çətinlik vermir”.
Cəmiyyətin albinoslara qarşı münasibətindən danışan Ceylan, bu fikirləri dəyişəcəyini hədəfləyib:
“Cəmiyyətin albinos insanlara qarşı münasibəti adama görə dəyişir. Bəziləri yaxşı mənada təəccüblənir, bəziləri isə pis mənada. Gələcəkdə istəyərəm ki, hər kəs albinosları başa düşsün və onları normal insanlardan ayırmasın. Albinoslar adi insandır, sadəcə rənglərinə görə fərqlənir. Bu bəyazlıq albinos insanların yaşam tərzinə mənfi təsir etmir.
Albinos olmağın xüsusi ehtiyacları var, məsələn, dəriyə qulluq. Albinos insanlar günəşə çıxarkən dərilərinə günəş kremi çəkməlidirlər, çünki günəşin ultrabənövşəyi şüaları albinoslara pis təsir edir. Əgər günəşin şüalarına çox məruz qalsalar, dəridə ləkə yarana bilər, dəri xərçəngi tuta bilərlər”.
Ceylan Şükürovanın gələcək məqsədi bloqer olmaqdır:
“Gələcək hədəfim tanınmış bloqer olub, albinos insanları gücləndirməkdir. Onlara cəsarət vermək, özlərinə inamlarını artırmaq istəyirəm. Elə buna görə gələcəkdə özümü həm dizayner, həm də tanınmış bloqer olaraq görürəm”.
Bu da belə… Albinizmli insanlar üçün daha inkluziv və məlumatlı bir cəmiyyət qurulması vacibdir, çünki albinizm xəstəlik deyil, sadəcə genetik bir xüsusiyyətdir. Albinosları anlamaq və dəstək çıxmaq onların həyatda daha rahat və bərabər imkanlara sahib olmalarını təmin edər.
Qeyd edək ki, mədəniyyətlərdə albinizmə dair fərqli inanclar və miflər də var. Bəzi yerlərdə albinosları “təbii güc” və ya “möcüzəvi varlıqlar” kimi görürlər. Amma bu yanaşma bəzən onları cəmiyyətdən təcrid etməyə və fərqli müalicə etməyə səbəb ola bilər.
Fidan İlqar
