Ramazan ayı artıq başa çatmaq üzrədir. Sabah Ramazan bayramı qeyd olunacaq. Süfrələrimizi ləziz nemətlər bəzəyəcək, müxtəlif təamlar düzüləcək. Müqəddəs ayda oruc tutan bütün müsəlmanlar üçün Ramazan bayramının bir başqa önəmi var. Lakin bayram süfrəsindəki bol və ləziz yeməklər, müxtəlif çeşiddə şirniyyatlar bir ay boyunca dincələn orqanizmə ağır gələ bilər. Bir ay oruc vəziyyətinə öyrəşmiş mədəmiz yenidən qidaların “hücumuna” məruz qalır.
Belə olan halda oruc tutanlar Ramazandan sonra necə qidalanmalıdırlar ki, səhhətlərində hər hansı fəsadlar yaranmasın? Oruc qrafikində olan orqanizm birdən-birə əvvəlki rejimə qayıdanda hansı fəsadlar yarana bilir?
Mövzu ilə bağlı İnsanoid.com-a açıqlama verən tanınmış həkim-diyetoloq, uzunömürlülük üzrə ekspert, pəhriz kitablarının müəllifi Leyla Zülfüqarlının sözlərinə görə, insanlar Ramazan ayında qidalanmalarında etdiklərinin 30 faizini yenidən etməlidirlər:
“Bir ay boyunca orqanizmin metabolizmasında bir növ dəyişikliklər baş verir. Çünki qidalanmalarda müəyyən vaxt aralığı var. Həmin vaxt aralığından sonra yenidən birdən-birə gündəlik rutinimizdə etdiyimiz səhvləri edə bilmərik.
Ramazan ayında fizioloji proseslər baş verdi. Sözün əsil mənasında qaraciyər hüceyrələrimiz yeniləndi. Orqanizm bu prosesi davam etməyə hazırdır. İnsanlar Ramazan ayında qidalanmalarında etdiklərinin 30 faizini yenidən etməlidirlər.
Bu ayda bir növ az porsiyalı qidalara öyrəşmiş olduq. Ramazan ayı sağlam qidalanmaq üçün fürsətdir. Bu ayda doğru qidalanmışıqsa, Ramazandan sonra da bol karbohidratlı və yağlı qidalara son verməliyik”.
Diyetoloq Ləman Süleymanova isə qeyd edib ki, Ramazan ayından sonra normal rejimə keçid etmək lazımdır:
“Bu hər zaman aktual olan mövzudur. Oruc tutmaq özü bir tibbi sağlamlıqdır. Amma təbii ki, düzgün oruc tutmaq. Elə insan var ki, səhər imsaka oyanmır, axşama qədər yatır. Axşam da oyanıb, bolluca yemək yeyir. Daha sonra da səhərə qədər qidalanır. Bu, oruc tutmaq deyil. Həm tibbi, həm də dini baxımdan düzgün sayılmır. Düzgün oruc tutmayan insanlar hər zaman mədə-bağırsaq ilə bağlı problem yaşayırlar. Normal rejimə keçən zaman diskomfort hissi ilə qarşılaşırlar. Hətta bəzilərində ciddi problemlərə yol açır. Arterial təzyiq və şəkər qalxır. Mədə-bağırsaq xəstəliyinə gətirib çıxarır”.
L.Süleymanova əlavə edib ki, orucluqdan sonra insanlar bir sıra problemlərlə üzləşə bilərlər:
“Orucluq başqa bir rejimdir. Ramazanın ilk günləri insanlar özlərini fərqli hiss edirlər. Orucluqdan sonra da başqa bir rejim işə düşür. Bir müddət problemlər yaranması mümkündür. İnsanlar yüngül baş ağrıları, ürək bulanma, halsızlıq ilə qarşılaşmaq mümkündür. Arterial təzyiqi yüksək olan insanların şəkəri də qalxa bilər. Bunun qarşısını almaq üçün rejimlə qidalanmaq lazımdır. Orucluq rejimindən normala keçid etmək üçün mütləq səhər yeməyinə oyanmalısınız. Günorta yeməyi də aktivliyimizi təmin edir. Axşam yeməyini yüngülləşdirmək lazımdır. Onsuz da lazım olan vitaminləri orqanizmimiz saat 15:00-a qədər mənimsəyir.
Elə insanlar var ki, səhər, günorta yemir. Axşam yeyir. Orucluqdan sonra belə etmək olmaz. Bu, ciddi problemlərə yol aça bilər. Piylənmə, arterial təzyiq və şəkərin qalxması mümkündür. Mədə və bağırsaqda ciddi problemlər ola bilər. Səhər yeməyi vacibdir. Günorta yeməyi məsləhətdir. Axşam yeməyində tərəvəzlərə üstünlük verilməlidir. Bu, həzmdə problemlər yaratmayacaq”.
Nəzrin Vahid
