2025-ci ilin 3 ayı ərzində məişət zorakılığına məruz qalanların 117-i qadın, 13-ü kişi, 93-ü uşaq (49 oğlan, 44 qız) olub.
Bu barədə Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi məlumat yayıb.
Ümumilikdə isə Dövlət Komitəsinə məişət zorakılığı ilə bağlı 2025-ci ilin 3 ayı ərzində 117 müraciət daxil olub
Bəs, görəsən, insanlar niyə zorakılıq edir? Bu hallar niyə artır? Psixoloji baxımdan insanları zorakılıq etməyə nələr sövq edir? Sosial rifahın təsiri varmı?
Mövzu ilə bağlı İnsanoid.com-a açıqlama verən psixoloq Gülnar Orucovanın sözlərinə görə, bu gün insanlar öz haqlarını müdafiə edə bilmirlər:
[gallery columns="1" link="file" size="full" ids="221530"]
“Ümumiyyətlə tez-tez bir sual ilə qarşılaşırıq ki, əvvəllər psixoloq yox idi, cəmiyyət yenə də keçinirdi. İndi niyə keçinmir? Psixoloqa nə gərək var? İnformasiyanı da bu qədər mənbədən ala bilmirdik. İndi informasiyanı hər yerdən alırıq. Radio, televiziya, telefon və sosial şəbəkələr - hər yer informasiya ilə zəngindir.
İnformasiyanı bu qədər mənbədən alırıqsa, burada problemlər də izlənəcək. Əvvəllər axşam olanda analar uşaqlarını küçədən evə yığırdılar ki, birdən pis insanlar sizə rast gələr. Analar indi nə uşaqlarını küçədən evə yığa bilirlər, nə də telefonları əllərindən ala bilirlər. O telefonda bütün küçə həyatı var. Əvvəllər biz bu cür halları digər ölkələrdə görürdük. İndi isə öz ölkəmizdə rast gəlirik. Yeniyetmələr, şagirdlər sinif yoldaşlarına, dostlarına qarşı əxlaqsız hərəkətlər edirlər. Bu cür hallar olanda da başlayırlar, ört-basdır etməyə”.
G.Orucova qeyd edib ki, sosial şəbəkələrdə sanki ancaq şiddət, zorakılıq təbliğ olunur:
“Azyaşlı uşaqların hamısı sosial şəbəkələrdədir. Ən başlıcası, bu, valideyn nəzarətsizliyidir. Valideyn nəzarət etmir ki, övladı hansı şəbəkədədir və ya hara baxır. Bir də görür ki, kiçik yaşlı qızlar aldanırlar və atası yaşlı kişilərlə münasibətdə olurlar.
İnsanlar bəzən eyni şeyi təkrar-təkrar görəndə doğru olduğuna inanır. Düşünürlər ki, xəyanət edən qadını öldürmək, zorakılıq etmək lazımdır. 13 yaşlı qızı ərə verirlərsə, digərləri düşünür ki, onunla hər şey etmək olar. Media da bu xəbərləri yaydıqca oxşar hallar daha da çoxalır”.
Sosioloq Mail Yaqubov isə əlavə edib ki, zorakılığa bir neçə amil səbəb olur:
[gallery link="file" columns="1" size="full" ids="221531"]
“Onlardan biri də sosial problemlərdir. Bu problemlər adamın əsəblərini tarıma çəkir. Bunun nəticəsində zorakılıq halı baş verir. Amma bu sadəcə bir amildir. Mənə görə əsas amil mənəvi-psixolojidir. İnsanların ailədaxili atmosferdə mənəvi-psixoloji cəhətdən zəif və kasıb olması ailədaxili zorakılığa, məişət zorakılığına gətirib çıxarır. Bunu aradan qaldırmaq lazımdır. Bir çox hallarda sosial rifah baxımından heç bir problemi olmayan ailələrdə də bu zorakılıq müşahidə olunur. Bu, mənəvi-psixoloji baxımdan kasad olan insanlarda baş verir. Əsas amil budur. Bunu aradan qaldırmaq lazımdır”.
Nəzrin Vahid
